Wat is mindfulness?

Heb je ooit gereageerd naar een bekend of onbekend persoon, op een manier waar je achteraf verbaasd over bent? Alsof je jezelf niet bent geweest!

Meestal kies je hier niet voor, dit gebeurt automatisch. Binnen de Mindfulness Training noemen we dit de “automatische piloot”. Dit is zo ongeveer het uiterste tegenovergestelde van mindful zijn, aandachtig aanwezig zijn in het moment.

Onze geest heeft de neiging om zich met het verleden en de toekomst bezig te houden. Lichaam en geest zijn dus niet gesynchroniseerd: iedereen kent dat wel, “het lichaam” doet iets (de afwas, de telefoon tegen het oor aan duwen, auto rijden, enz.) en “de geest” doet ondertussen iets anders (in het hoofd de vakantie plannen, boodschappenlijsten maken, een werkvergadering opnieuw overdenken).

Op zich is hier niets mis mee kan je zeggen.. Wat in de praktijk vaak kan gebeuren, is, dat we ons opgejaagd voelen, niet meer “uit het hoofd” kunnen komen, niet meer kunnen stoppen met piekeren, uitgeput raken, geprikkeld reageren, psychosomatische klachten kunnen ontwikkelen, misschien voelen we ons vervreemd van onze geliefde of van onszelf..

Mindfulness betekent lichaam en geest zijn wel gesynchroniseerd. Op een open, niet-oordelende, milde en vriendelijke manier aanwezig “zijn”. En voor wie dat misschien te zoet-sappig klinkt: Het gaat er bijvoorbeeld niet om dat je niet boos mag zijn, het gaat erom de dingen waar te nemen zoals hoe ze zijn: wanneer we ons ervan bewust zijn dat we boosheid voelen, het lichaam nog trilt van de spanning, en merken dat we in gedachten de ruzie met de collega nog blijven repeteren, dan kunnen we mild en vriendelijk naar onszelf kijken, misschien zelfs begripvol, wanneer het gewoon te veel voelt dat nu op dit moment ook nog de telefoon af gaat… Mindfulness betekent daarom bewust keuzes kunnen maken: want op zo een moment zou je er misschien bewust voor kiezen om niet de telefoon op te nemen maar eerst tijd te nemen voor jezelf.. op de automatische piloot zou je misschien wel opnemen en beginnen te ruziën met de eerst volgende, en niet begrijpen hoezo de ander nou niet snapt dat je een zware dag hebt gehad. Je kan er trouwens oók bewust voor kiezen om wel op te nemen, rekening houdend met je eigen gemoedstoestand..

“Gewoon” mindful zijn – wat kan een training mij bieden? Ik vond het altijd een mooie boodschap van Sakyong Mipham Rinpoche in zijn boek “Running Buddha, je balans vinden met hardlopen”: Niemand is verbaasd als hij/zij niet “zomaar” een marathon kan lopen. Niemand zou tegen zichzelf zeggen “ik kan niet geloven dat ik geen 42km kan rennen!”. Het is logisch dat je hiervoor moet trainen, je moet je spieren trainen, conditie opbouwen. Anders is het wanneer we het hebben over uitputtende werkuren, vergaderingen, huishouden, kinderopvoeding, studies, massale emails, telefoontjes.. Het lichaam vliegt een kant op, de geest drie andere kanten.. We voelen ons wel eens geirriteerd, opgejaagd, ongelukkig.. Het komt echter niet in ons op dat onze geest niet getraind is.

Binnen de mindfulness hebben we het daarom ook wel eens over het trainen van de “aandachtsspier”: om je basis hiervoor op te bouwen kan je de 8 weekse Mindfulness Based Stress Reduction Training volgen: (MBSR open groep)